Điểm đặc biệt về đồng hồ số la mã

21/01/2018

Đồng hồ đeo tay được xem như là một kiệt tác của những nhà thiết kế vĩ đại, là công cụ và còn là món trang sức đi kèm cho mọi người. Các nhà thiết kế tài ba đã thiết kế ra được chiếc đồng hồ nhỏ nhắn, không chỉ giúp xem giờ chính xác, còn có thể thêm nhiều chức năng khác, đo áp lực, đo các thông số, báo thức, nhắc lịch. Bên cạnh đó, sự đa dạng trong kiểu dáng thiết kế, nhỏ gọn, thanh lịch và sang trọng nên đồng hồ còn được dùng như một món phụ kiện, trang sức đi kèm trang phục của con người.

Đồng hồ thì có rất nhiều loại, có thể dựa vào nhiều tiêu chí mà phân loại đồng hồ. Trong đó, những chiếc đồng hồ La Mã với kiểu dáng cổ điển, sang trọng là một trong những chiếc đồng hồ được nhiều người lựa chọn, ưa dùng. Tuy nhiên, có vô vàn những điều đặc biệt về chiếc đồng hồ số la mã này mà không phải ai cũng biết đâu, cùng giải đáp những ẩn số này với chúng mình nhé.

Số 4 “lạ” trên đồng hồ số la mã

Nếu như bạn sở hữu một chiếc đồng hồ la mã, hoặc là bạn đã từng nhìn thấy chiếc đồng hồ la mã, và quan tâm tới tiểu tiết một chút xíu, bạn sẽ thấy được điểm khác lạ và đặc biệt về những con số trên bề mặt của đồng hồ. ngay lập tức, con số 4 sẽ đập vào mắt bạn. tại sao vậy?

Trong bộ kí tự số la mã, có những quy định thống nhất về các viết các con số. Thực ra viết số la mã không quá khó bởi nếu nắm được các quy tắc, hiểu được giá trị của các kí tự thì sẽ dễ dàng để kí hiệu và chuyển đổi các con số thành số la mã, số 94, 95, 96, 97, 98, 99, các số la mã 1998, số la mã 2000, số la mã 2017 và nhiều cọn số khác.

Một vài ví dụ về giá trị của các kí tự:

I: 1

V: 5

X: 10

L: 50

C: 100

D: 500

M: 1000

Và các con số khác đều tuân theo nguyên tắc này, tuy nhiên trên mặt đồng hồ la mã, số 4 được kí hiệu là IIII thay vì IV như kí hiệu đúng trong toán học. Vậy thì do đây là một chiếc đồng hồ face, hay là lỗi của nhà sản xuất? đừng vội, tất cả những bí ẩn đều mang theo một câu chuyện cả đấy.

Yếu tố lịch sử

Có một câu chuyện được lưu truyền lại từ lời kể của các nghệ nhân chế tác đồng hồ, hé lộ phần nào lí giải con số 4 đặc biệt này. Vào thời của Vua Louis XIV (1638 – 1715), sau khi các nghệ nhân trình lên chiếc đồng hồ cho nhà vua, khi đó số 4 được kí hiệu là IV theo quy định thông thường của bảng kí tự la mã. Nhà vua đã không hài lòng và rất khó chịu, đã yêu cầu các nghệ nhân chế tác đổi IV thành IIII. Dĩ nhiên, các nghệ nhân đã bằng rất nhiều cách để giải thích cho nhà vua hiểu được, bằng các nguyên tắc, bằng nhiều quy định để bảo vệ chính kiến của mình, tuy nhiên nhà vua vẫn một mực khăng khăng không đồng ý. Sau cùng, để bảo toàn tính mạng cho mình, các nghệ nhân chế tác đã đổi kí hiệu của số 4 trên đồng hồ là IIII theo ý của nhà vua.

Từ đó, các số 4 ở đồng hồ số la mã đều được kí hiệu thành số IIII.

Thực ra, có một sự thật là ở thời cổ đại, số 4 nguyên bản được kí hiệu là IIII, bạn có thể tìm kiếm những từ khóa về đồng hồ mặt trời được chế tạo trước thế kỷ 19, tất cả đều được kí hiệu là IIII.

Yếu tố thần thoại

Có thêm một lí do khác để lý giải cho việc số 4 trên mặt đồng hồ số la mã được kí hiệu là IIII thay vì IV như thông thường. theo các nhà ngôn ngữ học giải thích ở khía cạnh thần thoại hi lạp, có vị thần Jupiter, một vị thần ngang hàng với thần Zeus trong các câu chuyện, tên của thần viết theo tiếng là tinh là IVPITER. Vậy nên cách viết số 4 là IIII là để tránh động chạm đến tên của thần Jupiter, cũng là cách thể hiện sự tôn trọng, thần kính đối với vị thần này.

Tính đối xứng của đồng hồ

Ngoài ra, đối với một đồ vật gắn liền với biểu tượng cho sự tinh xảo và sự chính xác, thì yếu tố đối xứng và cân bằng để đạt đến gần đến sự hoàn hảo là yếu tố cần thiết.

Nếu chia mặt đồng hồ thành hai nửa với kí hiệu IIII thì nếu như tính các nét gạch, ta sẽ có mỗi nửa là 14 kí tự, rất đối xứng với nhau.

Còn nếu chúng ta chia mặt đồng hồ thành 3 nửa với kí hiệu số 4 là IIII, thì ra sẽ có các phần lần lượt là:

4 số bắt đầu với I: I, II, III, IIII

4 số bắt đầu với V: V, VI, VII, VIII

4 số bắt đầu với X: IX, X, XI, XII

Thêm một lí do nữa lý giải cho việc này, việc số 4 kí hiệu là IV có thể sẽ dễ nhầm lẫn với số 6 (kí hiệu là VI), vậy nên các nghệ nhân chọn kí hiệu số 4 thành IIII cũng là một cách để tránh nhầm lẫn.

Việc các nghệ nhân kí hiệu số 4 trên bền mặt đồng hồ số la mã thành IIII thay vì IV theo như quy định trong bảng kí tự số la mã là rất thuận tiện và hữu dụng hơn rất nhiều cho người dùng, dù là câu chuyện về con số 4 bí ẩn này được giải thích theo khía cạnh, và góc độ nào: tính thẩm mỹ đối xứng, yếu tố lịch sử hay sự lý giải của các nhà ngôn ngữ học, chúng cũng đều là những giai thoại đem lại nhiều điều thú vị, lý giải những bí ẩn về đồng hồ mà không phải ai cũng biết.